तिवसा, राज माहोरे (प्रतिनिधी) : राष्ट्रसंत श्री तुकडोजी महाराज यांच्या ५८ व्या स्मृतिदिनानिमित्त ग्रामगीता, तत्त्वज्ञान आणि आचार महायज्ञाच्या संकल्पनेतून गुरुदेव अध्यात्म गुरुकुल, मोशरी येथे २८ ते ३० ऑक्टोबरदरम्यान तीन दिवसीय पालखी पदयात्रा शिबिराचे आयोजन करण्यात आले आहे. सामुदायिक प्रार्थना, ध्यान, योग-प्राणायाम, सेवा-साधना, ग्रामआरोग्य, राष्ट्रीय कीर्तन, युवक संमेलन, महिला संमेलन, ग्रामविकास आणि राष्ट्रनिर्माणविषयक विचारमंथन अशा विविध कार्यक्रमांनी हे शिबिर भक्ती, प्रबोधन आणि सामाजिक परिवर्तनाचा जागर घालणार आहे.
राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज यांनी ग्रामगीतेच्या माध्यमातून मांडलेले ग्रामविकास, श्रमप्रतिष्ठा, स्वच्छता, सामुदायिक एकता, व्यसनमुक्ती आणि मानवसेवेचे विचार समाजापर्यंत पोहोचविणे हा या उपक्रमाचा प्रमुख उद्देश आहे. आध्यात्मिक साधनेसह सामाजिक बांधिलकीची जाणीव निर्माण करून गावांच्या सर्वांगीण विकासासाठी लोकसहभाग वाढविण्याचा प्रयत्न या शिबिरातून केला जाणार आहे.
२८ ऑक्टोबरला पालखी आगमन, प्रार्थना आणि कीर्तनाचा प्रारंभ
बुधवार, २८ ऑक्टोबर रोजी विविध पालख्यांचे आगमन आणि पालखी पूजनाने कार्यक्रमाला प्रारंभ होणार आहे. त्यानंतर सामुदायिक प्रार्थना, शिरजगाव-मोशरी परिसरातून येणाऱ्या दिंडीचा महाप्रसाद, बाल कीर्तनकारांचे प्रबोधन आणि राष्ट्रीय कीर्तन असे कार्यक्रम आयोजित करण्यात आले आहेत. बाल कीर्तनकारांच्या माध्यमातून लहान वयातच समाजप्रबोधनाचे संस्कार रुजविण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे. राष्ट्रीय कीर्तनातून राष्ट्रसंतांच्या विचारांचा, ग्रामगीतेतील संदेशाचा आणि समाजहिताच्या मूल्यांचा प्रसार केला जाणार आहे. विविध संतपरंपरा आणि आध्यात्मिक विचारांच्या माध्यमातून समाजात सद्भावना, बंधुभाव आणि सेवाभाव वृद्धिंगत करण्यावर भर राहणार आहे.
२९ ऑक्टोबरला योग, आरोग्य, युवक व महिला संमेलन
गुरुवार, २९ ऑक्टोबर रोजी सकाळच्या सत्रात सामुदायिक ध्यान, योग व प्राणायाम, सेवा-साधना आणि ग्रामआरोग्यविषयक उपक्रमांचे आयोजन करण्यात आले आहे. शरीर आणि मनाचे आरोग्य, शिस्तबद्ध जीवनशैली, सामाजिक सेवा आणि ग्रामस्तरावरील आरोग्यजागृती यांना या कार्यक्रमातून महत्त्व दिले जाणार आहे.
सद्गुरू भजन मंडळाच्या सहभागातून भजनाचा कार्यक्रमही होणार आहे. दुपारच्या सत्रात युवक संमेलन आयोजित करण्यात आले असून, युवकांची सामाजिक भूमिका, नेतृत्वगुण, संघटनशक्ती आणि राष्ट्रनिर्माणातील योगदान या विषयांना महत्त्व मिळण्याची अपेक्षा आहे. युवकांमध्ये सामाजिक जबाबदारीची जाणीव निर्माण करणे आणि परिवर्तनाच्या कार्यात त्यांचा सहभाग वाढविणे हा अशा संमेलनांचा महत्त्वाचा हेतू आहे.
याच दिवशी महिला संमेलनाचेही आयोजन करण्यात आले आहे. महिलांचा सामाजिक सहभाग, नेतृत्व, संघटन आणि समाजविकासातील योगदान या विषयांना या व्यासपीठावरून चालना मिळणार आहे. महिला सक्षमीकरण आणि सामूहिक सहभागातून सामाजिक परिवर्तनाचा विचार पुढे नेण्याची संधी या संमेलनातून उपलब्ध होणार आहे. दुपारच्या सत्रात ग्रामीण भागातील प्रश्न, ग्रामविकास आणि सामाजिक जबाबदारीशी संबंधित विचारमंथनाचे कार्यक्रमही नियोजित आहेत. सायंकाळी सामुदायिक प्रार्थनेने दिवसाच्या कार्यक्रमांची सांगता होणार आहे.
३० ऑक्टोबरला ग्रामगीतेचा जागर आणि ग्रामविकासाचा संकल्प
शुक्रवार, ३० ऑक्टोबर रोजी सामुदायिक ध्यान, योग व प्राणायाम, पालखी पूजन व नगरशोभायात्रा, आरती, ग्रामविकासविषयक विचारमंथन आणि सामुदायिक प्रार्थना असे विविध उपक्रम होणार आहेत. पालखी पदयात्रेच्या माध्यमातून राष्ट्रसंतांच्या विचारांचा जनसामान्यांपर्यंत प्रसार करण्याचा प्रयत्न केला जाणार आहे.
या दिवशी ग्रामविकास, ग्रामनिर्माण आणि राष्ट्रनिर्माणाच्या संकल्पनेवर आधारित कार्यक्रमांना विशेष महत्त्व देण्यात आले आहे. गावांच्या विकासासाठी लोकसहभाग, श्रमदान, स्वच्छता, सामाजिक एकोपा आणि सामुदायिक जबाबदारी आवश्यक असल्याचा संदेश या उपक्रमांतून दिला जाणार आहे. शिबिराच्या कार्यक्रमपत्रिकेत ग्रामगीतेच्या विचारांचा प्रसार, ग्रामविकासासाठी विविध विभागांचा सहभाग, कार्यकर्त्यांचा सत्कार, भोजनव्यवस्था, स्वच्छता अभियान आणि अन्य सेवा-सुविधांचाही समावेश आहे. त्यामुळे हे आयोजन केवळ धार्मिक किंवा आध्यात्मिक कार्यक्रमापुरते मर्यादित न राहता समाजप्रबोधन आणि ग्रामविकासाशी जोडलेले आहे.
सेवाभावातून सामाजिक बांधिलकीचा संदेश
राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज यांनी समाजाला दिलेला मानवता, बंधुभाव, श्रमप्रतिष्ठा आणि स्वावलंबनाचा संदेश आजही महत्त्वाचा आहे. ग्रामगीतेतील विचार प्रत्यक्ष आचरणात आणून गावांचे प्रश्न सोडविणे, समाजात एकात्मता निर्माण करणे आणि युवक-महिलांना सामाजिक कार्यासाठी प्रेरित करणे, ही काळाची गरज आहे.
मोशरी येथील गुरुदेव अध्यात्म गुरुकुलात आयोजित या तीन दिवसीय पालखी पदयात्रा शिबिरातून अध्यात्म आणि सामाजिक परिवर्तन यांची सांगड घालण्याचा प्रयत्न होत आहे. सामुदायिक प्रार्थना, ध्यान, कीर्तन, संमेलने आणि ग्रामविकासविषयक उपक्रमांच्या माध्यमातून राष्ट्रसंतांच्या विचारांचा जागर घालण्याबरोबरच समाजाने सेवाभावी कार्यासाठी पुढे यावे, हा या आयोजनामागील व्यापक संदेश आहे. ग्रामगीतेचा विचार केवळ वाचनापुरता न ठेवता तो आचारात उतरविणे, गावागावांत स्वच्छता, आरोग्य, एकोपा आणि स्वावलंबनाची चळवळ उभी करणे, हाच राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराजांच्या स्मृतिदिनाला खरा अभिवादनाचा मार्ग ठरू शकतो.


