लोकतंत्र मिरर
अमरावती, राज माहोरे (प्रतिनिधी) : धामणगाव रेल्वे शहर आणि परिसरात कथित अवैध रेती वाहतुकीचा प्रश्न गंभीर बनला असून, या प्रकाराला आळा घालण्यात प्रशासनाला यश का येत नाही, असा सवाल उपस्थित होत आहे. रात्रीच्या अंधारात रेतीची कथित चोरी आणि वाहतूक सुरू असल्याचा आरोप होत असताना संबंधित यंत्रणा नेमकी काय भूमिका घेत आहे, असा प्रश्नही उपस्थित केला जात आहे. रेती माफियांना नेमके अभय कोणाचे? प्रशासनाच्या कारवाईला अडथळा कोणाचा? असे सवाल उपस्थित करत शिवसेनेचे तालुकाप्रमुख निलेश भाऊ तिवारी यांनी या प्रकरणात आक्रमक भूमिका घेतली आहे.
धामणगाव रेल्वे शहरासह परिसरातील अवैध रेती वाहतुकीची सखोल चौकशी करून संबंधितांवर कठोर कारवाई करावी, अशी मागणी तिवारी यांनी राज्याचे महसूलमंत्री तथा अमरावती जिल्ह्याचे पालकमंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांच्याकडे निवेदनाद्वारे केली आहे. त्यामुळे आता महसूल विभाग आणि पोलिस प्रशासन या तक्रारीची कितपत दखल घेते, याकडे नागरिकांचे लक्ष लागले आहे.
नायगाव, चिंचोली, सोनेगाव खुर्द परिसरात रेती चोरीचा आरोप
निलेश तिवारी यांनी सादर केलेल्या निवेदनानुसार, धामणगाव रेल्वे परिसरातील नायगाव, चिंचोली, सोनेगाव खुर्द आणि गोळखुटा परिसरातील खुल्या रेतीघाटांतून रात्रीच्या वेळी मोठ्या प्रमाणात रेतीची कथित चोरी होत असल्याचा आरोप करण्यात आला आहे. या माध्यमातून रेतीची वाहतूक केली जात असल्याने शासनाच्या महसुलाचे नुकसान होत असल्याचे निवेदनात नमूद करण्यात आले आहे.
रेती उत्खनन आणि वाहतुकीसंदर्भातील नियमांचे उल्लंघन होत असल्यास त्याची प्रत्यक्ष पाहणी करून संबंधित वाहनांची कागदपत्रे तपासणे आवश्यक आहे. मात्र, या प्रकारावर प्रभावी नियंत्रण का दिसून येत नाही, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे. महसूल विभागाने केवळ तक्रारींची नोंद घेण्यापुरती मर्यादित न राहता प्रत्यक्ष क्षेत्रीय तपासणी करून परिस्थिती स्पष्ट करावी, अशी मागणी करण्यात आली आहे.
पोलिस ठाण्यासमोरून वाहने जातात, तरी कारवाई का नाही?
या प्रकरणातील सर्वाधिक गंभीर मुद्दा म्हणजे मंगरूळ दस्तगीर पोलिस ठाण्याच्या हद्दीतून रेतीची वाहतूक होत असल्याचा आरोप. रेतीने भरलेली वाहने पोलिस ठाण्यासमोरून जात असतानाही कारवाई होत नसल्याचे निवेदनात नमूद करण्यात आले आहे. त्यामुळे संबंधित वाहतुकीची माहिती पोलिस आणि महसूल प्रशासनाला आहे का, असल्यास आतापर्यंत कोणती कारवाई करण्यात आली, असे प्रश्न उपस्थित होत आहेत.
अवैध वाहतूक होत असल्याची तक्रार असेल, तर तिची निष्पक्ष चौकशी करून नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर कायद्यानुसार कारवाई करणे अपेक्षित आहे. या प्रकरणात कोणत्याही व्यक्तीला किंवा वाहनधारकाला अभय दिले जात आहे का, याचीही चौकशी व्हावी, अशी मागणी पुढे आली आहे. तथापि, प्रशासनातील कोणत्याही व्यक्तीचा सहभाग किंवा कोणाकडून संरक्षण दिले जात असल्याचा आरोप अद्याप सिद्ध झालेला नाही. त्यामुळे प्रत्यक्ष तपासातूनच वस्तुस्थिती स्पष्ट होणे आवश्यक आहे.
रेतीच्या वाहनांमुळे रस्त्यांची दुर्दशा; नागरिक त्रस्त
अवैध रेती वाहतुकीचा प्रश्न केवळ शासनाच्या महसुलापुरता मर्यादित नसून, त्याचा परिणाम शहरातील सार्वजनिक सुविधांवरही होत असल्याचे निवेदनात म्हटले आहे. रेतीच्या वाहनांची सततची वर्दळ आणि अवजड वाहतुकीमुळे शहरातील रस्त्यांवर खड्डे पडत असल्याची तक्रार करण्यात आली आहे. परिणामी वाहनचालक आणि नागरिकांना त्रास सहन करावा लागत असल्याचा मुद्दा उपस्थित करण्यात आला आहे.
धामणगाव रेल्वे हे विदर्भातील महत्त्वाचे व्यापारी शहर आहे. शहरातील वाहतूक व्यवस्था, रस्त्यांची स्थिती आणि नागरिकांची सुरक्षितता यांना महत्त्व असताना नियमबाह्य वाहतुकीकडे दुर्लक्ष होऊ नये, अशी अपेक्षा व्यक्त होत आहे. संबंधित रस्त्यांची पाहणी करून नुकसानाची कारणे निश्चित करावीत आणि नियमबाह्य वाहतुकीला आळा घालावा, अशी मागणीही या पार्श्वभूमीवर महत्त्वाची ठरते.
यापूर्वीच्या निवेदनांचे काय झाले?
अवैध रेती वाहतुकीविरोधात यापूर्वीही विविध सामाजिक संघटना आणि पदाधिकाऱ्यांनी तहसीलदारांसह संबंधित प्रशासनाकडे निवेदने दिल्याचे निलेश तिवारी यांनी नमूद केले आहे. मात्र, ठोस कारवाई झालेली नसल्याचा आरोप करण्यात आला आहे. वारंवार तक्रारी करूनही परिस्थितीत बदल होत नसेल, तर प्रशासनाच्या कार्यक्षमतेबाबत प्रश्न उपस्थित होणे स्वाभाविक आहे.
या प्रकरणात यापूर्वी प्राप्त झालेल्या तक्रारींची नोंद, त्यावर झालेली कार्यवाही, तपासणी अहवाल आणि संबंधित वाहनांवर केलेल्या कारवाईची माहिती सार्वजनिक करावी, अशी अपेक्षा व्यक्त होत आहे. त्यामुळे तक्रारींची दखल घेतली गेली की त्या केवळ कागदोपत्रीच राहिल्या, हे स्पष्ट होऊ शकेल.
महसूलमंत्र्यांच्या हस्तक्षेपाची मागणी
खुल्या रेतीघाटांतून होणारी कथित रेती चोरी तातडीने थांबवावी, रात्रीच्या वेळी विशेष तपासणी मोहीम राबवावी, संशयित वाहनांची तपासणी करावी आणि नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर कठोर कायदेशीर कारवाई करावी, अशी मागणी निलेश भाऊ तिवारी यांनी महसूलमंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे यांच्याकडे केली आहे.
तसेच शासनाच्या महसुलाचे नुकसान होत असल्याच्या आरोपाची चौकशी करून दोषी आढळणाऱ्यांवर नियमानुसार कारवाई करावी, अशी अपेक्षा व्यक्त करण्यात आली आहे. आता या निवेदनानंतर महसूल विभाग आणि पोलिस प्रशासन संयुक्तपणे तपासणी मोहीम राबवते का, रात्रीच्या वाहतुकीवर नियंत्रण आणते का आणि तक्रारींमधील आरोपांची वस्तुस्थिती स्पष्ट करते का, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
रेती माफियांना अभय कोणाचे, हा प्रश्न केवळ राजकीय आरोप-प्रत्यारोपांपुरता मर्यादित न राहता त्याचे उत्तर निष्पक्ष चौकशी आणि प्रत्यक्ष कारवाईतून मिळणे आवश्यक आहे. धामणगाव रेल्वेतील नागरिकांना अवैध वाहतुकीपासून दिलासा मिळणार का आणि शासनाच्या महसुलाचे संरक्षण करण्यासाठी प्रशासन ठोस पावले उचलणार का, याकडे आता सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
